.png)
රහසිගත ‘මෑන්ෆ්ලුවෙන්සර්’ සංස්කෘතිය: ස්මාර්ට් ග්ලාසස්, සමාජ මාධ්ය හා කාන්තාවන්ගේ පුද්ගලිකත්වය අතර ඇති භයානක සම්බන්ධය
ලොව පුරා සමාජ මාධ්ය වේදිකාවන්හි නව ප්රවණතාවක් ලෙස මතුව ඇති ‘මෑන්ෆ්ලුවෙන්සර්’ (Manfluencers) සංස්කෘතිය, ප්රසිද්ධ ස්ථානවලදී කාන්තාවන් සමඟ ආලවන්ත හැඟීම් පෑම (flirting) සහ ඔවුන්ගේ දුරකථන අංක ලබාගැනීම රහසිගතව පටිගත කර අන්තර්ජාලයට මුදාහැරීමේ ක්රියාවලියක් වශයෙන් දැඩි විවේචනයට ලක්ව තිබේ. මෙම අන්තර්ගතයන් බොහෝ විට TikTok, Instagram Reels සහ YouTube Shorts වැනි වේදිකාවන්හි මිලියන ගණනක් නරඹන්නන් ආකර්ෂණය කරගනිමින් වේගයෙන් පැතිර යයි.
තාක්ෂණයේ භාවිතය: සාමාන්ය කණ්ණාඩියක් ලෙස පෙනෙන කැමරාව
මෙම කණ්ඩායම් භාවිත කරන ප්රධාන උපකරණය වන්නේ රහසිගත කැමරා සහිත ‘ස්මාර්ට් ග්ලාසස්’ ය. සාමාන්ය ඇස් කණ්ණාඩි ලෙස පෙනෙන මෙම උපකරණ තුළ සවි කර ඇති සුක්ෂම කැමරා මඟින් සෘජුවම වීඩියෝ පටිගත කළ හැක. නීතිමය සහ සදාචාරාත්මක වශයෙන් වැදගත් කරුණක් වන්නේ, මෙම උපාංගවල පටිගත කිරීම සිදුවන බව දැනුම්දෙන LED ආලෝකයක් තිබුණද, එය ස්ටිකර් හෝ වෙනත් ආවරණ මඟින් සඟවා දැමීමයි. එමඟින් පටිගත වීම පිළිබඳව කිසිඳු සැඟවීමකින් තොරව කාන්තාවන්ට දැනගැනීමට නොහැකිවීමක් සිදුවේ.
‘කන්ටෙන්ට්’ සංස්කෘතියේ අඳුරු පැත්ත
මෙවැනි වීඩියෝවල සංකල්පය සාමාන්යයෙන් “stranger pickup challenge”, “rizz in public”, “rate my approach” වැනි මාතෘකා යටතේ ඉදිරිපත් කෙරේ. කාන්තාවන් හුදෙක් “ජයග්රහණයක්”, “ලකුණු ගැසීමක්” හෝ “චැලෙන්ජ් එකක්” ලෙස සලකා නිර්මාණය වන මෙම අන්තර්ගතය තුළ ඔවුන්ගේ හැඟීම්, ආරක්ෂාව සහ පුද්ගලිකත්වය ගැන සලකා බැලීම අඩු වේ.
අන්තර්ගතය නරඹන පිරිස් අතරින් සමහරුන් මෙය විනෝදාත්මක ලෙස සලකන නමුත්, ස්ත්රීවාදී ක්රියාකාරීන් සහ සමාජ විද්යාඥයින් පෙන්වා දෙන්නේ මෙය කාන්තාවන් “වස්තුකරණය” (objectification) කරන සංස්කෘතියක් වර්ධනය කරන බවයි. මෙවැනි වීඩියෝවල කාන්තාවන්ගේ ප්රතිචාර—අසහනය, කම්පනය හෝ ප්රතික්ෂේපය—සම්පූර්ණයෙන්ම ‘විනෝදය’ සඳහා භාවිත කෙරේ.
අනුමැතිය (Consent) සහ නීතිමය ගැටලු
බොහෝ රටවල පොදු ස්ථානයක පටිගත කිරීම සම්පූර්ණයෙන්ම නීතිවිරෝධී නොවිය හැකි නමුත්, එය සමාජ මාධ්ය වෙත මුදාහැරීමේදී පුද්ගලිකත්ව නීති උල්ලංඝනය විය හැක. විශේෂයෙන්ම, පුද්ගලයාගේ පැහැදිලි අනුමැතියක් නොමැතිව ඔහුගේ/ඇයගේ මුහුණ හඳුනාගත හැකි ආකාරයෙන් වීඩියෝ ප්රසිද්ධ කිරීම නීතිමය ක්රියාමාර්ග සඳහා හේතු විය හැක.
තවද, කාන්තාවන්ගේ දුරකථන අංක වැනි පුද්ගලික තොරතුරු (personal data) රහසින් ලබාගැනීම හා ප්රචාරය කිරීම, දත්ත ආරක්ෂණ නීති යටතේ බරපතළ උල්ලංඝනයක් ලෙස සැලකේ.
සමාජීය හා මානසික බලපෑම්
මෙවැනි ක්රියාවන් කාන්තාවන්ගේ පොදු ස්ථානවල නිදහසේ සැරිසැරීමේ අයිතියට අභියෝගයක් එල්ල කරයි. “මට දැන් රහසින් පටිගත කරන්නේද?” යන සැකය නිසා කාන්තාවන්ට සමාජීය අවකාශවලදී අසහනයක් හා ආරක්ෂාකාරී නොවන හැඟීමක් ඇති විය හැක.
මානසික විද්යාඥයින් පෙන්වා දෙන්නේ, අනපේක්ෂිතව අන්තර්ජාලයේ ප්රසිද්ධ වීම, විශේෂයෙන්ම අසහනකාරී සන්දර්භයකදී, දැඩි මානසික ආතතිය, ලැජ්ජාව සහ සමාජ භීතිය (social anxiety) ඇති කිරීමට හැකි බවයි.
වේදිකා ප්රතිපත්ති සහ වගකීම්
TikTok, Instagram වැනි වේදිකා අනුමැතියකින් තොරව පටිගත කළ හෝ හිරිහැරකාරී අන්තර්ගතය සම්බන්ධයෙන් ප්රතිපත්ති ඇති බව ප්රකාශ කරයි. නමුත්, වෛරල් වීමේ වේගය හා ඇල්ගොරිතම පදනම් වූ ප්රචාරණය හේතුවෙන්, එවැනි වීඩියෝ ඉක්මනින් මිලියන ගණනක් දක්වා පැතිර යාම වැළැක්වීම අභියෝගාත්මක වේ.
ඉදිරියට යාම: නීති, දැනුවත් කිරීම සහ සමාජ වගකීම
මෙම ගැටලුවට විසඳුම් සෙවීම සඳහා රටවල් කිහිපයක් රහසිගත පටිගත කිරීම සම්බන්ධයෙන් නීති දැඩි කිරීමට යොමු වී ඇත. තවද, තාක්ෂණික උපකරණ නිෂ්පාදකයින්ට LED දැනුම්දීම් ආලෝක ආවරණය කළ නොහැකි ආකාරයට නිර්මාණය කිරීමට බල කිරීම පිළිබඳවද සංවාද පවතී.
අවසානයේ, මෙය හුදෙක් “විනෝදය” ලෙස සලකා හැරිය නොහැකි සමාජ ගැටලුවකි. අනුමැතිය, පුද්ගලිකත්වය සහ ගෞරවය යන මූලික මනුෂ්ය අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා නීතිමය ක්රියාමාර්ග, සමාජ දැනුවත් කිරීම සහ සමාජ මාධ්ය වේදිකා වගකීම් එක්ව ක්රියාත්මක විය යුතුය.
කාන්තාවන් පොදු ස්ථානවල නිදහසේ, බියකින් තොරව සැරිසැරීමට හැකි වීම සමාජයක ප්රගතිය මැනීමේ මූලික සලකුණකි. එම නිදහස තාක්ෂණය හෝ “වෛරල් කන්ටෙන්ට්” නාමයෙන් උල්ලංඝනය කිරීමට ඉඩ නොදීම අප සියලුදෙනාගේ වගකීමකි.